Rozmowa z Magdaleną Kiciak-Kucharską – Zastępcą Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz Piotrem Skiczakiem – Dyrektorem Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Toruniu.
Magdalena Kiciak-Kucharska: Tak, już jesienią mamy zaplanowanych kilka naborów na interwencje cieszące się dużym zainteresowaniem wśród producentów rolnych. We wrześniu będzie można po raz kolejny ubiegać się o wsparcie na inwestycje zapobiegające rozprzestrzenianiu się ASF.
Warto podkreślić, że w ostatnim czasie MRiRW po raz kolejny uprościło procedury dotyczące tej interwencji. W zbliżającym się naborze już nie tylko ogrodzenia, bramy i furtki będą wyceniane w oparciu o system kosztów jednostkowych, ale również w przypadku silosów odchodzimy od refundacji na podstawie faktur na rzecz stawek ryczałtowych zależnych od ładowności silosu. Taka forma określenia kosztów oraz wysokości wsparcia na pewno odciąży wnioskodawców, którzy nie będą już musieli przedstawiać do ARiMR ofert, a później faktur. Mniej dokumentów i rozliczanie efektów rzeczowych oznacza również szybszą obsługę wniosków, a w konsekwencji szybsze tempo wypłaty środków.
Magdalena Kiciak-Kucharska: W październiku rolnicy zajmujący się produkcją zwierzęcą będą mogli uzyskać wsparcie na inwestycje poprawiające dobrostan bydła i świń, gdzie wprowadzono korzystne zmiany dla rolników. Katalog kosztów w zakresie dobrostanu zwierząt obejmujący m.in. budowę lub przebudowę wybiegów dla bydła, wyposażenie pastwisk umożliwiających bezuwięziowy wypas bydła został rozszerzony o zakup i montaż poskromów i przepędów.
Magdalena Kiciak-Kucharska: Oczywiście, również w październiku będzie można ubiegać się o przyznanie pomocy w ramach interwencji I.10.2 Inwestycje w gospodarstwach rolnych w zakresie OZE i poprawy efektywności energetycznej.
W obszarze B, w którym wspierane są inwestycje dotyczące mikroinstalacji produkujących energię z promieniowania słonecznego, wprowadzono istotną zmianę – dla instalacji fotowoltaicznych oraz magazynów energii zastąpiono koszty kwalifikowane operacji uproszczonymi kosztami jednostkowymi. Dzięki temu również w przypadku tej interwencji ograniczamy ilość dokumentacji, którą musi zgromadzić wnioskodawca.
Magdalena Kiciak-Kucharska: W obszarze C wspierane są inwestycje dotyczące rozwiązań poprawiających efektywność energetyczną budynków gospodarstw rolnych, polegające m.in. na dociepleniu ścian zewnętrznych, podłóg, dachu lub stropu, zakupie świetlików dachowych, zakupie okien lub drzwi zewnętrznych lub bram wjazdowych, kotłów na biomasę (z wyłączeniem kotłów do spalania słomy), zakupie instalacji do odzyskiwania ciepła, systemów energooszczędnego oświetlenia w technologii LED oraz zakupie systemów monitoringu i zarządzania energią.
Magdalena Kiciak-Kucharska: Zgadza się, Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi dostrzega w biogazowniach kluczowy element transformacji energetycznej i strategii zeroemisyjnej dla polskiej wsi. Biogazownie rolnicze gwarantują stabilną energię i mogą pracować nawet 8 tys. godzin w roku, co jest bardzo istotne w kontekście bezpieczeństwa energetycznego. Dlatego bardzo mocno zachęcamy rolników do inwestowania właśnie w tego rodzaju instalacje. Wysokość pomocy, jaką można otrzymać na budowę biogazowni rolniczej, to aż 1,5 mln zł.
Magdalena Kiciak-Kucharska: Przed nami jeszcze dwa ważne nabory. We wrześniu ruszy nabór w ramach interwencji I.10.7.1 Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości (dotacja) – poza gospodarstwami o pomoc będą mogły ubiegać się podmioty z sektora MŚP na realizację działań inwestycyjnych, które mają wzmocnić ich pozycję rynkową na obszarach wiejskich (na rynkach lokalnych), wpłynąć na dywersyfikację i skracanie etapów łańcucha żywnościowego, a także promować współpracę w ramach łańcucha wartości.
W październiku po raz pierwszy uruchamiamy interwencję I.10.6.1, czyli Rozwój współpracy w ramach łańcucha wartości (dotacja) – w gospodarstwie. Wsparcie jest skierowane na realizację działań inwestycyjnych, które mają wzmocnić pozycję rynkową rolników/mikroprzedsiębiorców, a także wpłynąć na dywersyfikację i skracanie etapów łańcucha żywnościowego. Pomoc udzielana jest na inwestycje materialne i niematerialne dotyczące przetwarzania lub sprzedaży/zbywania produktów rolnych oraz wytwarzania produktów nierolnych, z wyłączeniem produktów rybołówstwa i akwakultury.
Na przełomie października i listopada po raz kolejny pszczelarze będą mogli ubiegać się o przyznanie pomocy w ramach dedykowanych im interwencji sektorowych.
Magdalena Kiciak-Kucharska: Aktualnie kończymy rozliczanie wniosków o płatność z Krajowego Planu Odbudowy. W ostatnich tygodniach był to nasz priorytet, aby nasi beneficjenci jak najszybciej otrzymali zwrot poniesionych kosztów.
Równolegle obsługiwane są wnioski o przyznanie pomocy z kilku naborów w ramach Planu Strategicznego na lata 2023-2027. Wiele pracy wymaga m.in. sprawna weryfikacja wniosków z interwencji I.10.4 Inwestycje przyczyniające się do ochrony środowiska i klimatu. Dzięki staraniom MRiRW w marcu został zwiększony limit środków o 1 mld zł, co pozwoli obsłużyć ok. 7 tys. dodatkowych wniosków. W tej chwili robimy wszystko, aby rolnicy, których sprawy znalazły się w limicie, mogli jak najszybciej zawrzeć umowę z ARiMR i realizować zaplanowane inwestycje.
Piotr Skiczak: Zgadza się, zakończyliśmy przyjmowanie wniosków o przyznanie dopłat bezpośrednich. Aktualnie wnioski poddawane są wymaganym kontrolom pod względem kompletności dokumentów, a następnie przeprowadzana będzie kontrola administracyjna.
Agencja aktualnie przyjmuje m.in. wnioski o dofinansowanie zakupu materiału siewnego, wnioski o premie dla młodych rolników, wnioski na dofinansowanie zakupu buhaja oraz wnioski pomocowe dla producenta świń, który zaprzestał produkcji.
W przypadku dopłat do materiału siewnego został wydłużony termin składania wniosków o zwrot części kosztów zakupu materiału siewnego (kategorii elitarny lub kwalifikowany) w ramach pomocy de minimis do 14 sierpnia br. Wnioski o udzielenie pomocy należy składać za pośrednictwem formularza wniosku na stronie „Portal Rolnika”.
Ponadto do 30 lipca 2026 r. Agencja prowadzi nabór wniosków w ramach interwencji I.11 Premie dla młodych rolników. Standardowo wsparcie wynosi 200 tys. zł, a w przypadku młodych gospodarzy zdecydowanych na prowadzenie produkcji zwierzęcej na poziomie co najmniej 50% wielkości ekonomicznej gospodarstwa od roku docelowego – 300 tys. zł.
Do 27 lipca 2026 r. trwa nabór wniosków skierowany do organizacji producentów owoców i warzyw oraz zrzeszeń organizacji producentów owoców i warzyw, a do 31 lipca br. program pomocowy skierowany do właścicieli lasów.
Nieco więcej czasu jest na skorzystanie ze wsparcia dla hodowców bydła mięsnego w postaci refundacji części kosztów zakupu czystorasowych buhajów, gdzie nabór trwa do 30 listopada 2026 r., natomiast dla producentów świń, którzy zaprzestali ich produkcji w związku z obowiązującym zakazem utrzymywania w gospodarstwie świń lub ich wprowadzenia do gospodarstwa – wydanym w związku z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń – prowadzony jest nabór w systemie ciągłym.
Piotr Skiczak: Wspieranie rolnictwa to główne zadanie Agencji, chociaż są również takie formy wsparcia, które dedykowane są innym grupom beneficjentów. Jednym z nich jest nabór wniosków skierowany do Kół Gospodyń Wiejskich na realizację zadań statutowych KGW określonych w ustawie. To jeden z najbardziej znanych programów ARiMR skierowanych do społeczności lokalnych.
Nabór wniosków potrwa do 30 września 2026 roku, ale nie dłużej niż do wyczerpania środków przeznaczonych na realizację ww. programu.
Po zakończeniu etapu przyjmowania wniosków o dopłaty bezpośrednie i obszarowe na rok 2026 priorytetem jest etap weryfikacji ww. wniosków w ramach kontroli administracyjnych oraz wizytacji terenowych. Sprawne przeprowadzenie tych procesów pozwoli na terminowe rozpoczęcie wypłat zaliczek na poczet dopłat bezpośrednich. Jednocześnie procedowane będą oczywiście wnioski z innych programów pomocowych. Pracownicy ARiMR dokładają wszelkich starań, aby rozpatrywanie wniosków i transferowanie przyznanych środków przebiegało bez zbędnej zwłoki.
Zachęcamy do korzystania z dostępnych form pomocy, jakie oferuje ARiMR oraz obserwowania aktualności i harmonogramu planowanych naborów, które zamieszczane są na stornie internetowej ARiMR www.gov.pl/web/arimr, jak również na Facebooku Kujawsko-Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR.